W ostatnich miesiącach internetowy kantor wymiany walut Cinkciarz.pl znalazł się w centrum jednego z największych skandali finansowych w Polsce. Tysiące klientów nie może odzyskać swoich pieniędzy, a kolejne doniesienia medialne ujawniają coraz większą skalę problemu. Poniżej przedstawiamy kompleksową analizę sytuacji i możliwych scenariuszy jej rozwiązania.
Historia problemów i skala kryzysu
Problemy znanego internetowego kantoru wymiany walut zaczęły się ujawniać jesienią 2024 roku. Na początku października Komisja Nadzoru Finansowego pozbawiła licencji płatniczej siostrzaną spółkę Conotoxia, a prokuratura wszczęła śledztwo dotyczące możliwości popełnienia oszustwa przy wymianie walut.
Do Prokuratury Regionalnej w Poznaniu wpłynęło ponad 1200 zawiadomień o możliwości popełnienia przestępstwa od klientów spółki Cinkciarz.pl. Rzeczywista liczba poszkodowanych jest jednak znacznie większa, gdyż nie wszyscy zdecydowali się na złożenie zawiadomień do prokuratury. Niektórzy próbują odzyskać swoje pieniądze wyłącznie na drodze cywilnej.
Wśród poszkodowanych znalazły się również osoby znane publicznie. Aktorka Anna Dereszowska domaga się zwrotu 436 tys. zł, które wpłaciła w celu wymiany na euro. Prezenter Karol Strasburger, który korzystał z usług kantoru w związku z pobytem za granicą, miał stracić równowartość ponad 30 tys. zł w różnych walutach.
Działania prokuratury i postępowania sądowe
W grudniu 2024 roku prokurator wydał postanowienie o blokadzie 328 rachunków bankowych spółki. Jak informuje prokurator Anna Marszałek, rzecznik prasowy Prokuratury Regionalnej w Poznaniu, nie ma już możliwości, by Cinkciarz.pl księgował i przyjmował na rachunki wpłaty od kolejnych osób. Co istotne, śledczy potwierdzają, że „szacowana kwota środków na zablokowanych rachunkach bankowych nie wystarczy na pokrycie całości roszczeń dotychczas zgłoszonych przez pokrzywdzonych”.
W marcu 2025 roku media poinformowały o kolejnych poważnych konsekwencjach dla zarządu firmy. 18 marca pojawiły się informacje o postawieniu zarzutów dla zarządu Cinkciarz.pl. Prezes oraz członek zarządu są podejrzani o oszukanie klientów na ponad 49 milionów złotych, za co może grozić im kara do 25 lat więzienia. Kilka dni wcześniej, 13 marca, jeden z członków zarządu został tymczasowo aresztowany.
Wnioski o upadłość i perspektywy dla klientów
Pierwsza próba złożenia wniosku o upadłość Cinkciarz.pl miała miejsce 29 stycznia 2025 roku. Jednak Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ostatecznie zdecydował o zwrocie wniosku ze względu na brak wpłaty wymaganej zaliczki na koszty postępowania w wysokości około 8,3 tys. zł.
Według doniesień medialnych, 7 marca 2025 roku został złożony kolejny, tym razem skuteczny wniosek o upadłość spółki. Złożono go w imieniu klienta, któremu kantor jest winien 2 miliony złotych. Jednak sama firma twierdzi, że „w systemie nie widnieje taki wniosek” i traktuje to jako „celowe działanie na szkodę firmy oraz próbę utrudnienia prowadzenia działalności gospodarczej”.
„Na rozstrzygnięcie trzeba poczekać nawet kilka tygodni” – informują eksperci. W przypadku pozytywnej decyzji zostanie wybrany syndyk, który odtąd będzie zarządzał środkami spółki.
Możliwe scenariusze odzyskania pieniędzy
Prawnicy przedstawiają kilka możliwych ścieżek odzyskania pieniędzy przez poszkodowanych klientów Cinkciarz.pl:
Postępowanie cywilne
W typowym scenariuszu pozew przeciwko kantorowi jest kierowany do sądu w Zielonej Górze (rejonowego lub okręgowego, w zależności od wartości przedmiotu sprawy), gdzie siedzibę ma Cinkciarz.pl oraz inne spółki z grupy Conotoxia Holding. Część powodów wnioskowała o udzielenie zabezpieczeń poprzez zajęcie środków pieniężnych na rachunkach bankowych.
Jednak, jak zauważa mecenas Kinga Tabor-Kłopotowska, „w dzisiejszej sytuacji, kiedy konta bankowe Cinkciarz.pl pozostają zabezpieczone na rzecz prokuratury, istotną kwestią nie jest zaskarżenie nakazów zapłaty, ale możliwość skutecznej ich egzekucji przez komornika”.
Postępowanie upadłościowe
W przypadku ogłoszenia upadłości spółki, wszystkie jej środki trafią do masy upadłości zarządzanej przez syndyka. Dotyczy to także środków zajętych przez komornika, a według ekspertów również środków z rachunków bankowych zajętych przez prokuratora.
W takiej sytuacji poszkodowani będą musieli zgłaszać swoje wierzytelności do syndyka bez względu na to, czy wcześniej podejmowali jakieś czynności egzekucyjne. W ciągu 30 dni od opublikowania obwieszczenia o upadłości zgłoszenie wierzytelności syndykowi jest bezpłatne.
Odpowiedzialność członków zarządu
Prawnicy nie wykluczają scenariusza, w którym pieniędzy nie udaje się odzyskać z majątku spółki, możliwe jest natomiast ich odzyskanie z prywatnego majątku osób zarządzających.
„W przypadku braku skuteczności egzekucji wobec spółki, także w razie braku zaspokojenia w postępowaniu upadłościowym, poszkodowani mogą na podstawie art. 299 kodeksu spółek handlowych dochodzić roszczeń od członków zarządu” – wyjaśnia Robert Pogorzelski, adwokat. Jest to jednak uzależnione od niezłożenia przez członków zarządu wniosku o upadłość w wymaganym terminie.
Kontrowersje wokół bitcoinów prezesa
Dodatkowy wątek w sprawie stanowi kwestia kryptowalut należących do prezesa Cinkciarz.pl. Według oficjalnego oświadczenia spółki, podczas przeszukania funkcjonariusze zabrali sześć pendrive’ów, na których przechowywane miały być „dane dostępowe do 33 portfeli z kryptowalutą bitcoin, w których łącznie znajdowało się 492 BTC”. Aktywa te miały być nabywane od 2015 roku i stanowić prywatną własność prezesa Marcina Pióro.
Prokuratura potwierdziła, że podczas przeszukania w siedzibie spółki zabezpieczono „zarówno mienie w postaci materialnej, jak i nośniki zawierające dane elektroniczne”, jednak nie ujawnia, jaka jest zawartość tych nośników.
Eksperci wskazują, że egzekucja z bitcoinów jest możliwa, choć trudna. Kryptowaluty mogą być traktowane jako prawa majątkowe, a bitcoiny jako majątek podejrzanego mogą zostać zabezpieczone w toku procesu karnego na poczet przyszłych kar i obowiązku naprawienia szkody.
Plany i oświadczenia zarządu Cinkciarz.pl
Zarząd Cinkciarz.pl poinformował, że podjęta została decyzja o przekształceniu Cinkciarz.pl ze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę akcyjną. Firma twierdzi również, że przygotowuje dokumentację do uzyskania licencji bankowej na terenie Unii Europejskiej.
„Szykujemy dokumentację do zyskania licencji bankowej na terenie Unii Europejskiej. Jesteśmy w trakcie zaawansowanych prac nad pełną ofertą bankową i zakończyliśmy etap projektowy ekranów. Dzięki gwarancjom bankowym firma zapewni bezpieczeństwo środków na najwyższym poziomie, zgodnym z europejskimi standardami” – czytamy w stanowisku spółki.
Eksperci z rezerwą podchodzą jednak do wiarygodności tych komunikatów. Jak zauważa mecenas Jacek Szymański, „spółka pozostaje niekonsekwentna w zakresie wyjaśnienia przyczyn braku dostępu swoich klientów do zgromadzonych środków”. Początkowo wskazywała na usterki techniczne, potem informowała o pracach informatycznych w celu dostosowania systemów do zaleceń KNF, a w końcu oskarżyła również rozmaite banki o działanie w zmowie i utrudnianie jej działalności.
Perspektywy na przyszłość
Na oficjalnej stronie Cinkciarz.pl pojawiają się regularne komunikaty, które sugerują konflikt z organami państwowymi. Tytuły najnowszych informacji z marca 2025 roku to m.in.: „Cinkciarz.pl: sądowe zabezpieczenia kont bankowych bezprawne”, „Conotoxia, Inc. zawiadamia organy ścigania USA ws. KNF i polskich prokuratur”, „Cinkciarz.pl zawiadamia Prokuraturę Krajową: Prokuratura Okręgowa w Poznaniu łamie prawo!”, „Państwo chroni kastę urzędniczą – WSA daje KNF licencję na bezprawie!”.
Jednocześnie, zgodnie z doniesieniami medialnymi z końca stycznia 2025 roku, firma Conotoxia Ltd. poinformowała o zakończeniu działalności polskiego oddziału platformy inwestycyjnej invest.cinkciarz w Polsce. Zamknięcie dotyczy wyłącznie polskiego oddziału platformy inwestycyjnej, a nie samej platformy czy głównego serwisu do wymiany walut.
Sytuacja klientów kantoru pozostaje trudna, a perspektywy odzyskania wpłaconych środków niepewne. Największe nadzieje pokładane są obecnie w postępowaniu upadłościowym, które może doprowadzić do sprawiedliwego podziału dostępnych środków pomiędzy wszystkich wierzycieli. Wiele zależy również od wyników toczącego się śledztwa prokuratorskiego i ewentualnych konsekwencji dla osób zarządzających spółką.
